Preke

Prediker 12:9-14 – Lewe met oorleg en vreugde

Wysheid is ’n gawe

Die wysheid is ’n wonderlike gawe – só sluit die boek Prediker af. 

  • Die wysheid is soos die skerp stokke wat die beeste aanjaag in die regte rigting (12:11a).  Die spreuke en voorbeeld-verhale is bedoel om jou op die regte pad te hou, sodat jy nie die verkeerde pad vat en afdwaal nie. 

“The words of the wise prod us to live well,” soos Peterson dit vertaal.  Die bedoeling is nie om die lewe vir jou swaar te maak nie.  Dit is om jou te help om met oorleg en met vreugde te lewe.  Dit is bedoel om jou moeite te spaar, om te keer dat jy nie dinge doen waarvan jy uiteindelik sal moet sê, dit kom tot niks nie, dit is sinloos, dit is hebel.  Dit help jou om jou self te verwesentlik, sonder om selfvoldaan te word, en sonder om oorgerus te raak met wat jou lewe vir jouself, vir ander en vir God beteken nie.

Maar dit dui nie net rigting aan nie. 

  • Die wysheid is ook soos spykers wat ingeslaan is om alles, gemeenskappe en hulle wêrelde, bymekaar te hou (12:11b).  Spreuke hou jou nie net op die regte pad nie.  Dit is ook soos ankers, soos vaste oriënteringspunte, wat jou help om die belangrike goed in die lewe raak te sien, en te waardeer. 

“They’re like nails hammered home, holding life together” (Peterson).  Die woorde van wysheid help jou onderskei tussen die belangrike dinge in die lewe, en dié wat minder belangrik is.  Dit help jou fokus, dit help jou die vloei van die lewe agterkom, sodat jy in ritme daarmee kan leef.

Geen wonder die wysheid word so hoog aangeslaan in die Bybel nie.  Want nie net gee dit rigting nie.  Nie net hou dit dinge bymekaar nie.  Die woorde en spreuke van die wyses is die woorde van God self, die een Herder, wat ons daarmee in die regte rigting stuur (skerp stokke) en beskerm van verydeling en verstrooiing (spykers). 

Continue ReadingPrediker 12:9-14 – Lewe met oorleg en vreugde

Prediker 9:1-12 – Die gevaar van selfvoldaanheid en oorgerustheid

Ons het van tyd tot tyd nodig om bestek op te neem van ons vermoë om dinge te laat gebeur.  Ons kan só maklik dink dat ons prestasies aan ons eie talente en vermoëns te danke is, hetsy fisies (vinnigste, sterkste) of intellektueel (wyses, verstandiges, kennisvrate).

Die Prediker herinner ons dat dit nie die vinnigstes wat die reisies wen nie.  Dit is asof ’n mens die verhaal van skilpad en hasie hoor in sy waarskuwing.  Spoed is goed, maar uithouvermoë nog beter.  Oor kort afstande kan spoed jou nog uithelp, maar as die afstand langer is, help spoed jou baie minder.

Continue ReadingPrediker 9:1-12 – Die gevaar van selfvoldaanheid en oorgerustheid

Prediker 3:1-15 – Op soek na sin en betekenis

Die Prediker sluit aan by die diep soeke in ons na meer, na beter, na die buitengewone. Hy oorweeg ons soeke daarna in besit, plesier, mag, avontuur, wysheid, kennis, selfs dwaasheid.  Hy neem waar dat ons meer wil hê, meer wil voel, meer wil doen, meer wil bereik … of juis nie bereik nie, as ons die dwaasheid ondersoek, of die werklikheid deur dwelms of drank of degradering ontvlug om ons eie werklikheid te skep.

Maar hy wys uit, in sy eie ervaring daarvan, dat die probleem met die soektog na meer, na die buitengewone, is dat dit uiteindelik vrugteloos is. Dit kom tot niks.  Dit is hebel – niks, nietigheid, ’n rookwalmpie, ’n miswolkie, ’n wasempie (‘n woord wat hy 37 keer gebruik in die boek!) – ’n metafoor vir die wese van die menslike toestand. 

Continue ReadingPrediker 3:1-15 – Op soek na sin en betekenis

Fil 3:1-4:1 Geestelike volwassenheid

Dit is nie om dowe neute dat Paulus begin om die gemeente van Filippi te herinner daaraan om bly te wees in die Here nie. Dit is wanneer jy met blydskap in die Here lewe, dat die uitdagings van hierdie lewe in perspektief kom, en jy die vermoë ontwikkel om die uitdagings die hoof te bied.

Die lewe is nie maklik nie

Laat ons eerlik wees met mekaar.  Die lewe is nie maklik nie.  Selfs wanneer dinge goed gaan en jy voorspoed belewe, is daar dinge wat sleg gaan, en verkeerd gaan, en ontwrigting saai.  En as die ontwrigtende dinge nie met jou gebeur nie, dan gebeur dit met jou mense, of dit gebeur met jou naaste, of dit gebeur doodgewoon met ander mense in hierdie wêreld.

Continue ReadingFil 3:1-4:1 Geestelike volwassenheid

Fil 2:12-18 Onberispelike Lewenswandel

Een van die uitstaande kenmerke van die fliek Babe, is die klein varkie se geweldige begeerte om die regte ding te doen. Hy is altyd gereed om te doen wat nodig is.
  • As die gans hom vra om die wekker te gaan haal in die baas se kamer, gaan Babe sonder skroom in, al beteken dit dat hy in ‘n groot gemors beland toe hulle die verf omskop en die hele kamer bemors.
  • As hy agterkom dat ‘n klompie rondloper honde groot marakas aanjaag onder die skape, en dit net hy is wat iets kan doen, dan takel hy hulle sonder om eers twee keer te dink, en slaag selfs wonder bo wonder om hulle weg te jaag.
  • En die verhouding tussen hom en sy baas, Farmer Hoggit (James Cromwell), is kosbaar.  Sy oë volg elke opdrag van sy baas, en met sy naïewiteit oorrompel hy almal met wie hy in aanraking kom.

En hoe gepas is Farmer Hoggit se kommentaar nie aan die einde van die fliek, wanneer Babe in die skaaphond toernooi  al die skape in rekordtyd en sonder foute binne die kampie kry, “That’ll do, pig, that’ll do.” Selfs die een beoordelaar wat sy uiterste bes gedoen het om Babe se deelname te kortwiek, kan nie anders as om vir Babe en sy baas ‘n 10 te gee nie.

“That’ll do, pig, that’ll do.” Inderdaad!

Gretig-gewillig

Dit is die prentjie wat ek dink vir ons kan help om dié teks nie net te verstaan nie, maar prakties te gaan uitvoer.

Continue ReadingFil 2:12-18 Onberispelike Lewenswandel

Fil 1:27-2:4 – Die Gees van Christus verander ons gemeente tot vreugdevolle eensgesindheid

Wat hoor jy as jy die woord EENSGESIND hoor?

  • Presies dieselfde gesindheid?
  • Presies dieselfde gedagtes?
  • Presies dieselfde gevoelens?
  • Presies dieselfde gedrag?

Baie mense hoor die woord so, hou selfs daarvan, en veg daarvoor.  En bewaar jou as jy nie dieselfde doen, dink of voel nie.  Dan word jy en jou idees aangeval en verdag gemaak, sodat jy óf ingee óf uitgestoot word.  Baie politieke sisteme is so.  Selfs volksisteme en kulture funksioneer baie keer so.  Eensgesindheid word verstaan as om presies dieselfde te dink ... en as jy durf verskil, dan verander jy van vriend in vyand.

Selfs in die kerk is dit soms so.  Eensgesindheid word baie keer misverstaan as om dieselfde te dink, en om by die meerderheid se denke en gevoelens in te val.  En mense wat anders doen, dink of voel word baie keer uitgestoot, meer as vyande hanteer as vriende binne dieselfde gemeenskap.  En ongelukkig is dit baie keer dié tipe reaksies wat ons sien in die briewe in die koerante en in die groot uitsprake wat gemaak word.  Mense wat eintlik met ‘n idee van eensgesindheid werk wat beteken almal moet presies doen, dink of voel soos hulle doen, dink of voel.  En wee jou as jy durf verskil ...

Só ‘n verstaan van eensgesindheid is egter verdelend.  Dit jaag mense uit mekaar, sommige op dié hoop en ander op daardie hoop.  Dit skep vyandskap, baie keer tussen mense wat nie net van beter behoort te weet nie, maar mekaar ook boonop nodig het.  Want ons almal het mos maar net ‘n deel van die waarheid beet, en ons het mekaar nodig, om uit almal se bydraes, almal se verskillende bydraes, ‘n beter prentjie van die waarheid, ook Die Waarheid, Jesus, te vorm.

Dit is immers waarom ons 4 evangelies het, en nie net 1 nie.  Dit is waarom ons 13 briewe van Paulus het, en nie net 1 wat sommer vir almal sou gegeld het nie.  Dit is waarom daar Konings en Kronieke is in die OT, wat min of meer dieselfde geskiedenis dek, net uit verskillende hoeke, en 150 Psalms en nie net 1 nie.

Verskillende perspektiewe vorm die volle prentjie van God se genade en die lewe wat Hy skenk.

Wat bedoel Paulus dus as hy hier in Filippense oor eengesindheid praat?

Continue ReadingFil 1:27-2:4 – Die Gees van Christus verander ons gemeente tot vreugdevolle eensgesindheid

Fil 1:27-2:4: Vreugdevolle eensgesindheid

Wat hoor jy as jy die woord EENSGESIND hoor?

  • Presies dieselfde gesindheid?
  • Presies dieselfde gedagtes?
  • Presies dieselfde gevoelens?
  • Presies dieselfde gedrag?

Baie mense hoor die woord so, hou selfs daarvan, en veg daarvoor.  En bewaar jou as jy nie dieselfde doen, dink of voel nie.  Dan word jy en jou idees aangeval en verdag gemaak, sodat jy óf ingee óf uitgestoot word.  Baie politieke sisteme is so.  Selfs volksisteme en kulture funksioneer baie keer so.  Eensgesindheid word verstaan as om presies dieselfde te dink ... en as jy durf verskil, dan verander jy van vriend in vyand.

Selfs in die kerk is dit soms so.  Eensgesindheid word baie keer misverstaan as om dieselfde te dink, en om by die meerderheid se denke en gevoelens in te val.  En mense wat anders doen, dink of voel word baie keer uitgestoot, meer as vyande hanteer as vriende binne dieselfde gemeenskap.  En ongelukkig is dit baie keer dié tipe reaksies wat ons sien in die briewe in die koerante en in die groot uitsprake wat gemaak word.  Mense wat eintlik met ‘n idee van eensgesindheid werk wat beteken almal moet presies doen, dink of voel soos hulle doen, dink of voel.  En wee jou as jy durf verskil ...

Só ‘n verstaan van eensgesindheid is egter verdelend.  Dit jaag mense uit mekaar, sommige op dié hoop en ander op daardie hoop.  Dit skep vyandskap, baie keer tussen mense wat nie net van beter behoort te weet nie, maar mekaar ook boonop nodig het.  Want ons almal het mos maar net ‘n deel van die waarheid beet, en ons het mekaar nodig, om uit almal se bydraes, almal se verskillende bydraes, ‘n beter prentjie van die waarheid, ook Die Waarheid, Jesus, te vorm.

Dit is immers waarom ons 4 evangelies het, en nie net 1 nie.  Dit is waarom ons 13 briewe van Paulus het, en nie net 1 wat sommer vir almal sou gegeld het nie.  Dit is waarom daar Konings en Kronieke is in die OT, wat min of meer dieselfde geskiedenis dek, net uit verskillende hoeke, en 150 Psalms en nie net 1 nie.

Verskillende perspektiewe vorm die volle prentjie van God se genade en die lewe wat Hy skenk.

Wat bedoel Paulus dus as hy hier in Filippense oor eengesindheid praat?

Continue ReadingFil 1:27-2:4: Vreugdevolle eensgesindheid

Fil 1:1-11 – Die Gees verander ons gemeente deur kennis en ervaring – 22 Jan 2012

God is op twee maniere aan die werk in ons lewe.  God is betrokke in die dinge wat ons ontwrig.  En God is betrokke in die dinge wat ons bevestig.  Dit is wat ons uit die verhaal van Filippi in Handelinge leer. God skep aan die een kant oortuigings by gelowiges deur die verkondiging van die evangelie, bv by Lidia, en bevestig hulle in die  geloof.  Maar Hy is aan die ander kant net so seer besig in die ontwrigtende gebeure in die stad, met die eienaars wat Paulus-hulle aankla oor die duiweluitdrywing uit die slafin, en die oproer onder die skare wat gesorg het dat die evangelie in die publieke ruimte ingedra is.  Selfs die ontwrigtende aardbewing het bygedra tot die impak van die evangelie op en in die lewens van mense.  Dit oortuig onder andere die bewaarder van God se teenwoordigheid en hy kom tot bekering.

In dit alles is God aan die werk – Hy ontwrig, en Hy bevestig, of ten minste Hy werk deur die ontwrigting en die bevestiging.  Dit is waarom ons nie so gou ontsteld moet word as dinge deurmekaar word nie.  Want God is daarbinne aan die werk.

Wat ons moet doen, is om te onderskei waaroor dit regtig gaan, wat God besig is om daarmee te sê, of daarmee te laat gebeur.

Continue ReadingFil 1:1-11 – Die Gees verander ons gemeente deur kennis en ervaring – 22 Jan 2012